พี่ ธนะ เลขาธิการ ชมรมปลาทองรันชูแห่งประเทศไทย
เริ่มกันเลยครับ สำหรับคำถามต่างๆ
ถาม : ประวัติการเลี้ยงปลา ranchu ของพี่ธนะ
ตอบ : เลี้ยงมานาน สาเหตุการเลี้ยงไม่มี ชอบก็เลี้ยงเป็นงานอดิเรก ถ้า ranchu หลายปีมากแล้วไม่รู้กี่ปี เมื่อก่อนเลี้ยงก็ไม่ได้ประกวด มาหลังๆก็ต้องมาช่วยงานเขาก็เลยต้องประกวดบ้าง
ถาม : ปลาในอุดมคติของพี่ ธนะ เป็นแบบไหนครับ
ตอบ : ปลาสวย (หัวเราะ) (อิอิ..งงเลยเรา 2 คำสั้นๆ) ในอุดมคติไม่มี คือถ้าเห็นแล้วเราชอบ หรือเรามองแล้วมันสวยดีเราก็เอามาเลี้ยง แต่ในอุดมคติ หรืออย่างที่เขาพูดว่า มาตรฐานต้องอย่างนั้นอย่างนี้ พี่ไม่มีเลย ไม่ว่าต้องจะหน้าแบบนั้น สีแบบนี้ หางอย่างนั้น ไม่มี คือถ้าเราเห็นแล้วเราชอบ สวย เราก็เอามาเลี้ยงเลย ไม่สนใจว่าใครจะอะไรอย่างไง ประกวดติดไม่ติดไม่สนใจ ปีหนึ่งเราจะอยู่กับมัน 365 วัน แต่ปีหนึ่งเราจะพามันออกงานแค่ 3-4 ครั้งเอง เพราะฉะนั้นเราจะต้องเลี้ยงปลาที่เราชอบอ่ะ อย่าไปเลี้ยงปลาที่คนอื่นเขาบอกว่าสวย ต้องเลี้ยงปลาที่เรามองแล้วว่าสวย แต่ถ้าปลาที่ในอดุมคติจริงๆเลย พี่จะเลือกปลาว่ายน้ำ ว่ายน้ำนี่มาก่อนเลย ถ้าว่ายน้ำแล้วเรามองแล้วดูดีนี่ ถ้าเราเลี้ยงแล้วเราก็สบายตาสบายใจ แต่ไม่ยึดติดกับสายพันธุ์สายเลือดหรือว่าคนขายอะไรทั้งนั้น
ถาม : อยากให้พูดถึงการคัดเลือกปลาที่จะส่งประกวดครับ
ตอบ : เราก็ดู พอเราเลือกปลาสวยเข้ามาเลี้ยงในบ้านแล้ว เราก็ต้องมั่นใจว่าไอ้ตัวนี้จะไปประกวดได้ พอก่อนงานเราก็แค่ดูความพร้อมของมัน แต่ถ้าจะให้ดีก็ต้องเตรียมตัวก่อนสัก 1 เดือน แต่จะให้ดีที่สุดคือต้องเลี้ยงให้มันสมบูรณ์อยู่ตลอด พอถึงงานเราก็เอามันไปประกวดได้ ก่อนประกวดก็ต้องงดอาหาร 2 วัน ไม่รู้นะสำหรับพี่นี่ 2 วันแน่นอน แล้วหลังประกวดนี่พี่ก็จะดีสภาพมันอีกทีหนึ่งว่ามันพร้อมที่จะกินอาหารได้ไหม อาการมันเป็นอย่างไง ถ้ามันมีอาการ ซึม ป่วยให้เห็นเราก็ต้องดูแลรักษามันไป แต่ถ้ามันพร้อมก็จะเริ่มให้อาหารทีละนิดไปเรือยๆ จนถึงเวลาที่เราเลี้ยงปกติ จริงๆ แล้วการประกวดปลามันไม่ได้ยุงยากอย่างที่คิด ทำให้มันสบายๆ แล้วก็อย่าไปยุ่งกับมัน ข้อสำคัญเลยคือ อย่าไปยุ่งกับมันมาก กลับจากประกวดก็อย่าไปยุ่งกับมันมาก เตรียมน้ำสะอาดไว้ให้มัน ใส่เกลือนิดหน่อย จะมียาฆ่าเชื่อนิดหน่อยพวกแบคทีเรีย ปรสิต อะไรอย่างงี้ แค่นั้นเหละ แล้วก็เอาอะไรปิดบ่อไว้ให้มันได้พักผ่อน ก็พอแล้ว คืออย่าให้เคลียด ถ้าปลามันเคลียดมันอาจจะเกิดอาการภูมิตกหรือว่าระบบย่อยอาหารผิดเพี้ยนได้ไง เราก็ต้องระวังตรงนี้หน่อย
ถาม : ปลาว่ายน้ำสวยเป็นอย่างไรครับ พี่ธนะ
ตอบ : คือพี่บอกไม่ถูกนะ คือถ้าเห็นแล้วถึงจะมองออกว่าเออ ตัวนี้ว่ายน้ำดี แต่โดยทั่วๆไปเขาก็จะมองเวลามันขยับหางซ้าย-ขวา มันก็ต้องเท่ากันว่ายเป็นเส้นตรง แต่สำหรับพี่ พี่บอกไม่ถูกอ่ะ นอกจากเห็น เห็นมันอย่างงี้ ปลาที่อยู่ในกะลามังมองไม่ออกว่าว่ายน้ำดีไม่ดี แต่ถ้ามันว่ายน้ำไม่ได้จะเห็นชัดเจนมากเลย
ถาม : หลังประกวดเสร็จ ต้องมีวิธีการนำปลากลับบ้านอย่างไรบ้างครับ
ตอบ : ก็.. ตอนเราเอาปลาออกจากบ้าน ไปประกวด ถ้าเราไม่มีอ่างสำรองเราจะต้องล้างอ่างมันอ่ะ พอเอาปลาใส่ถุงแล้ว ล้างอ่างใส่น้ำเตรียมไว้ให้มันเลย แต่ถ้ามีน้ำที่พักไว้ก็ต้องเตรียมน้ำที่พักไว้ให้มันเลย พอกลับมาน้ำในอ่างที่เตรียมไว้มันก็สะอาดแล้วใส่ไหม แล้วก็ถ้าส่วนตัวพี่ พี่จะยังไม่ใส่อะไรเลยทั้งเกลือ ทั้งยา ให้มันอยู่น้ำสะอาดคืนหนึ่งอ่ะ แล้วเช้าพี่ก็จะใส่เกลือนิดหน่อย หรืออาจจะใส่ยาฆ่าปรสิต ฆ่าแบคทีเรีย แล้วก็ปิดหรืออาจจะปิดครึ่งหนึ่งหรือปิด 3ใน4 แล้วก็จะไม่ยุ่งกับมันเลย 2 วัน ก็ปล่อยให้มันอยู่แบบนั้นอ่ะ พอวันที่ 3 เราก็ไปดู ถ้าอาการมันปกติ พี่จะดึงน้ำออกครึ่งหนึ่งแล้วเติมน้ำใหม่เข้าไปให้มัน แล้วก็อาจจะให้กินนิดหน่อย แล้วก็ดูต่อไปอีกวันหนึ่งว่าเป็นอะไรไหม ป่วยไหม ถ้าไม่ป่วยก็เริ่มเลี้ยงปกติ แต่ให้อาหารน้อยแล้วก็ค่อยๆเพิ่มในแต่ละวัน เพิ่มไปเรื่อยๆ ใช้เวลาสัก 10 วันจนถึงเวลาที่มันกินอาหารปกติ เอาปลากลับบ้านมาใหม่ๆ มันจะเคลียดมันเปลี่ยนสถานที่ มันโดนเคลื่อนย้าย ไปอยู่ในอากาศที่มันไม่เคยชินอะไรอย่างนี้ อ่ะ ถ้าปลาไม่สมบูรณ์บางทีมันภูมิตกอ่ะ มันอาจจะรับโรคมาจากในงานบ้าง หรือไม่ก็ระบบย่อยมันยังไม่คงที่ ต้องพักมันก่อนอย่างน้อยๆ ต้องมีสัก 2-3 วัน ถ้าอาหารไม่ย่อยมันจะเป็นเหตุให้เป็นโรคได้หลายอย่างไง
ถาม : อาหารที่ให้ปลาที่จะส่งเข้าประกวดเป็นประเภทไหนครับ
ตอบ : อาหารสดพี่จะให้ครึ่ง ครึ่งหนึ่งกับอาหารเม็ดนะแต่ปลาบางตัวที่หน้าเยอะมากๆแล้ว อาหารสดพี่ก็จะให้น้อยหน่อย แต่ถ้าบางตัวผอมมากก็อาจจะให้อาหารเม็ด คือบางทีเราต้องดูเป็นตัวๆ ด้วยไงไม่ใช่แบบปลา 20 ตัวเราเลี้ยงเหมือนกันหมด บางทีมันไม่ได้ แล้วปลาบางตัวกินช้า บางตัวกินเร็ว ปลาตัวที่กินช้าก็อยู่กับปลาตัวที่กินเร็วไม่ได้นะเพราะมันจะกินไม่ทันเขา
ถาม : ลักษณะ เด่น ด้อย ของ ranchu เป็นอย่างไรบ้างครับ
ตอบ : ranchu มันเป็นปลาที่ดู top view คือมองจากด้านบนลงมา ลักษณะเด่นของมันที่จะแสดงออกมาได้ชัดเจนมากที่สุดก็น่าจะเป็น การว่ายน้ำ กับเนื้อวุ้นบนหัวเขาเนี้ยเหละ จะเห็นชัดมากกว่า แล้วก็หางที่แผ่กว้าง น่าจะเป็นลักษณะเด่นของ ranchu ได้ 3 อย่างนี้น่าจะเป็นลักษณะเด่นของ ranchu ได้ ข้อด้อยของ ranchu เหรอ ก็มันจะไม่แสดงลักษณะเด่นทั้ง 3 อย่างออกมาเลยไง ว่ายน้ำไม่ดี หน้าไม่มีวุ้น หางห่อ ก็คือวิ่งสวนทางกับจุดเด่นมัน แต่ในส่วนของคนเลี้ยงนะ มันยังไง.. มันค่อนข้างจะท้าทายอ่ะ มันจะเลี้ยงให้รอดมันเลี้ยงง่ายไงแต่คุณจะเลี้ยงให้มันสวย มันก็ไม่ได้อะ คุณต้องเลี้ยงให้ปลามันสวยเหมือนเดิมอะ คือปลาสวยอยู่แล้วเราจะเลี้ยงยังไงในอีก 2-3 ปีให้มันสวยเหมือนเดิมอะ มันจะท้าทายตรงนี้ไง เลี้ยงยังไงจะให้มันโตขึ้น และว่ายน้ำเหมือนตอนมันเล็กๆ อะไรอย่างนี้อะ
ถาม : เคล็ดลับในการเลี้ยงปลาให้แข็งแรง และดูสดชื่นตลอดเวลา ทำอย่างไรครับ
ตอบ : อากาศต้องดี ในส่วนที่เลี้ยง ranchu นะ ก็ อากาศ น้ำ อาหาร 3 อย่าง อากาศดี น้ำไม่มีเชื้อโรค อาหารต้องมีคุณภาพหน่อย คือถ้าเป็นหนอนแดงก็ต้องเป็นหนอนที่สดหน่อยคือไม่ใช่แบบตายแล้ว อาหารเม็ดก็ต้องดูโปรตีนที่ปลามันเอามาใช้ได้จริงๆอะ ไม่ใช่ over มาก มันไม่มีประโยชน์ ก็มี 3 อย่าง อากาศ น้ำ อาหาร ...อากาศดีปลาก็จะสุขภาพดี น้ำดีปลาก็จะสุขภาพดี
ถาม : อยากให้พูดถึงวิธีการทำให้ปลามีสีสรรค สด และสวยงาม จำเป็นต้องใช้วิตามินปลาร่วมด้วยหรือไม่
ตอบ : จริงๆ ผลของความเข็มของสีกับความเงาของสีมันก็ออกมาจากสุขภาพของปลา คือถ้าเราเลี้ยง อาหารดี น้ำดี อากาศดี แล้วนี่นะ ผิวมันก็จะเป็นเงางาม สีสวยสดใสเอง แต่ถ้าสีมันซีดลงหรือดอปลงมันต้องดูว่ามันมาจากเหตุอะไรบ้างอย่างเราไปซื้อปลาหนึ่งเขาอาจจะเลี้ยงในที่ร่มแล้วก็อากาศไม่ค่อยถ่ายเทปลามีอาจจะ ดอป มาอย่างงี้เราอาจจะให้อาหารช่วยเติมให้มันได้ มีได้ก็ดีวิตามิน สำคัญ แล้วปลาที่ได้รับวิตามินสม่ำเสมอโอกาสที่จะป่วยมันก็มีน้อยหน่อย วิตามินก็อาจจะมีอยู่ในอาหาร ผสมอยู่ในอาหาร ใน ผำ อะไรอย่างนี้อะมันจะมีส่วนเยอะหน่อยวิตามินสำเร็จรูปก็มีขายของปลา ranchu เพราะพี่ก็ใช้อยู่ ก็ใช้ได้ปลาก็ไม่ค่อยป่วย แต่เราก็ต้องให้ในปริมาณพอเหมาะนะเพราะบางทีให้มากๆ สีมันอาจจะเปิดเข้าหากันไง อย่างปลาขาว-แดง สีขาวและสีแดงมันอาจจะลามเข้ามาหากัน ก็ต้องระวัง คอยดูเป็นจังหวะ เป็นช่วงด้วย
ถาม : ในมุมมองของพี่ ธนะ ปลาสวยเป็นอย่างไรครับ
ตอบ : ว่ายน้ำสวย ว่ายน้ำสวย ... จบ
ถาม : แล้วการพัฒนาสายพันธุ์ปลาของ พี่ ธนะ ตอนนี้ไปถึงไหนแล้วครับ
ตอบ : ก็โดยมากพี่จะไม่ได้เพาะปลานะ นอกจากจะเจอ พ่อ-แม่พันธุ์ที่ดีจริงๆ พี่ถึงจะเพาะเอง อย่างตอนนี้พี่มีพ่อแม่พันธุ์ที่ดีอยู่ แต่มันก็ไม่ไข่ (หัวเราะ) พี่ไม่ได้เลี้ยงลักษณะฟาร์มไง พี่เลี้ยงเป็นงานอดิเรก มันไม่ไข่ก็ไม่เป็นไรพี่ก็ไปดูตามฟาร์มเพื่อน อันไหนที่เราถูกใจ เราก็เอามาเลี้ยง ไม่ได้เน้นถึงการพัฒนาสายพันธุ์อะไร แต่น้องๆที่เขาทำกันอยู่ พี่ก็สนับสนุนนะควรจะเป็นอย่างนั้นอย่างนี้ ดีไหม เพราะว่าเรื่องสายพันธุ์พี่ว่ามันสำคัญที่จะพัฒนาตัวปลาให้มันได้ดี สำคัญเลยเหละ
ถาม : ปลาที่พี่ ธนะ เลี้ยงตอนนี้เป็นสายไหนครับ และมองอนาคตปลา ranchu ไปในทิศทางไหนครับ
ตอบ : ที่พี่เลี้ยงตอนนี้นะ พี่ไม่ได้ยึดติดกับสายพันธุ์ไหนเลย ปลาที่พี่เอามาเลี้ยงจะเป็นอย่างที่พี่บอกเลยคือว่า ใช่เลย ชอบ อันนั้นเหละที่พี่จะเลี้ยงแต่สายพันธุ์ก็มีส่วนอยู่บางแต่พี่ไม่ได้เน้นไง ปลามาจากใคร อะไรอย่างไง ของให้เป็นปลาสวย พี่ไม่ยึดติดไงว่าจะเป็นปลาของ บรีดเดอร์ คนนั้น คนนี้ พี่ไม่ยึดติด
ถาม : การสังเกตุ หัวทราย และระดับความแรงของ อ๊อกซิเจน ว่าต้องใช้ประมาณไหน
ตอบ : จริงๆ เราต้องมาทำความเข้าใจกับไอ้หัวทราย และไอ้ที่เราเรียกว่าอ๊อกซิเจนก่อน จริงๆแล้วมันไม่ใช่อ๊อกซิเจนนะมันเป็นแค่ปั๊มลมธรรมดา แล้วมันจะดันน้ำที่อยู่ข้างใต้ขึ้นมา ที่ผิวน้ำเพื่อที่จะรับ อ๊อกซิเจน บนปากอ่างอีกทีหนึ่ง เพราะฉะนั้นความแรงของปั๊มลมที่เราจะใช้ พี่คิดว่าอยู่กับขนาดของปลาและระดับความลึกของน้ำมากกว่าเราดูให้เหมาะสมเท่านั้นเอง ไม่มีมาตรฐาน จำนวนปลาในอ่างนี่สำคัญนะ
ถาม : มีเคล็ดลับอะไรเพิ่มเติมอีกไหมครับ
ตอบ : เคล็ดลับในการเลี้ยง ranchu เหรอ อย่าไปยุ่งกับมันมาก แล้วก็เลี้ยงมันด้วยความรัก ดูแลมันอย่างสม่ำเสมอแค่นี้
สำหรับบทสัมภาษณ์ในครั้งนี้ทาง ปลาทองดอทเน็ต ต้องขอขอบพระคุณ พี่ ธนะ เป็นอย่างสูงนะครับ
ที่ให้ทางเราได้มีโอกาสไปเยี่ยมที่บ้านครั้งนี้